RAID seviyeleri genellikle performans ve kapasite üzerinden karşılaştırılır. Veri kurtarma laboratuvarından bakınca soru farklıdır: bu dizi bozulduğunda veri geri gelir mi, gelirse hangi koşulda?
Aşağıda her seviyeyi bu açıdan ele aldık.
Önce en kritik uyarı: rebuild
Bozulan bir RAID dizisinde yapılan en pahalı hata, düşünmeden rebuild (yeniden yapılandırma) başlatmaktır.
Rebuild, kalan disklerin tamamını baştan sona okur. Diziniz zaten yıpranmışsa — ki genellikle öyledir, çünkü diskler aynı anda alınıp aynı yükle çalışmıştır — bu okuma yükü ikinci bir diski de bitirebilir. O noktada kurtarma ihtimali ciddi biçimde düşer.
Ayrıca yanlış sırayla yapılan bir rebuild, sağlam veriyi parite hesabıyla üzerine yazar. Bu geri döndürülemez.
Dizi bozulduğunda yapılması gereken: sistemi kapatın, diskleri sırasını bozmadan işaretleyin, rebuild başlatmayın.
RAID 0 — yedeklilik yok
Veri tüm disklere şeritler hâlinde dağıtılır. Kapasite ve hız kazanılır, yedeklilik sıfırdır.
Bir disk arızalanırsa: dizi tamamen durur. Her dosyanın parçaları farklı disklerde olduğu için tek disk kaybı bütün veriyi erişilemez kılar.
Kurtarma şansı: Arızalı diskten okuma yapılabiliyorsa orta-yüksek. Disk fiziksel olarak kurtarıldıktan sonra şerit boyutu ve disk sırası çözümlenerek dizi yeniden birleştirilir. Diskin kendisi kurtarılamıyorsa veri de kurtarılamaz.
RAID 0 üretim ortamında yedeklemesiz kullanılmamalıdır.
RAID 1 — aynalama
Veri iki diske birebir yazılır. Kapasitenin yarısı yedekliliğe gider.
Bir disk arızalanırsa: sistem diğer diskten çalışmaya devam eder. Veri kaybı yoktur.
Kurtarma şansı: Yüksek. Tek bir sağlam ayna diski tüm veriyi taşır. Ancak dikkat: RAID 1 yanlışlıkla silinen dosyaya karşı korumaz — silme işlemi anında iki diske birden yansır.
RAID 5 — tek parite
Veri ve parite bilgisi tüm disklere dağıtılır. En az üç disk gerekir ve tek disk kaybını tolere eder.
Bir disk arızalanırsa: dizi "degraded" modda çalışmaya devam eder. Sistem ayakta olduğu için bu durum sık sık fark edilmez — en tehlikeli senaryo budur.
İkinci disk arızalanırsa: dizi durur.
Kurtarma şansı: Orta-yüksek. İki disk bozulmuş olsa bile genellikle kurtarma mümkündür, çünkü bozulan diskler çoğu zaman kısmen okunabilir durumdadır. Belirleyici olan diziye müdahale edilmemiş olmasıdır.
RAID 5'in bilinen riski, büyük kapasiteli disklerde rebuild süresinin uzunluğudur. Rebuild günlerce sürebilir ve bu süre boyunca dizi korumasızdır.
RAID 6 — çift parite
RAID 5 ile aynı mantık, ancak iki parite bloğu tutulur. En az dört disk gerekir ve iki disk kaybını tolere eder.
Kurtarma şansı: Yüksek. Üçüncü disk de bozulsa kurtarma çoğu vakada mümkündür. Büyük kapasiteli disklerle çalışan sistemlerde RAID 5 yerine tercih edilmesinin sebebi budur.
RAID 10 — aynalama + şeritleme
Aynalanmış disk çiftleri şeritlenir. Kapasitenin yarısı yedekliliğe gider, buna karşılık yüksek performans ve hızlı rebuild sağlar.
Kurtarma şansı: Yüksek — ama koşullu. Farklı aynalardan birer disk bozulursa dizi çalışmaya devam eder. Ancak aynı aynanın iki diski birden bozulursa dizi durur ve kurtarma zorlaşır.
RAID 10'un en önemli avantajı, rebuild işleminin yalnızca eşleşen diski kopyalaması ve parite hesabı gerektirmemesidir. Bu, rebuild sırasındaki risk penceresini belirgin biçimde kısaltır.
Özet karşılaştırma
| Seviye | Tolere edilen disk kaybı | Bozulunca kurtarma şansı |
|---|---|---|
| RAID 0 | Yok | Orta-yüksek (disk okunabiliyorsa) |
| RAID 1 | 1 disk | Yüksek |
| RAID 5 | 1 disk | Orta-yüksek |
| RAID 6 | 2 disk | Yüksek |
| RAID 10 | Aynalar farklıysa birden fazla | Yüksek (aynı ayna bozulmadıysa) |
RAID yedek değildir
Bu, sahada en sık düzeltmek zorunda kaldığımız yanlış anlamadır.
RAID disk arızasına karşı korur. Şunlara karşı korumaz:
- Yanlışlıkla silinen dosyaya — silme tüm disklere anında yansır
- Fidye yazılımına — şifreleme de aynı şekilde yayılır
- Denetleyici arızasına
- Yangın, su baskını, hırsızlık
- Yanlış yapılandırılmış bir rebuild işlemine
RAID bir erişilebilirlik çözümüdür, yedekleme çözümü değil. İkisi farklı problemi çözer ve birbirinin yerine geçmez. Sunucunuzda RAID varsa, ondan bağımsız bir yedeğiniz de olmalıdır — 3-2-1 yedekleme stratejisi bunun en yaygın kabul gören çerçevesidir.
Diziniz bozulduysa
Sistemi kapatın, diskleri sırasını bozmadan işaretleyin ve rebuild denemeyin. RAID veri kurtarma hizmetimiz kapsamında dizi parametrelerini yeniden çözümleyip veriyi birleştiriyoruz.
Yeni bir dizi kurarken doğru seviyeyi seçmek için sunucu kurulumu ve bakım hizmetimize bakabilirsiniz.
Acil durumlar için: +90 (212) 222 4 111